'Autometafoor ' executieve functies

Het regelcentrum in ons brein: Executieve Functies

Wist je dat ons hoofd een slim regelcentrum heeft? Wetenschappers noemen de vaardigheden van dit regelcentrum executieve functies. Ze helpen ons om na te denken, te leren en ons gedrag te sturen. Uit onderzoek blijkt dat deze vaardigheden voor succes op school en in het leven zelfs belangrijker zijn dan hoe slim een kind is (IQ)!

Wat regelt dit centrum precies?

Je brein heeft deze vaardigheden hard nodig bij dagelijkse taken. Denk aan:

• Beginnen: Meteen aan een taak starten zonder te dralen.

• Plannen: Weten welke stappen nodig zijn om een doel te bereiken.

• Remmen: Eerst nadenken voordat je iets doet of zegt (jezelf beheersen).

• Volhouden: Niet opgeven als een opdracht moeilijk of saai wordt.

• Schakelen: Flexibel omgaan met veranderingen als plannen anders lopen.

Van 'willen' naar 'kunnen' Soms wil een kind heel graag zijn kamer opruimen of een werkstuk maken, maar lukt het simpelweg nog niet. Het brein weet dan nog niet hoe het dat moet aanpakken.

Het goede nieuws: deze vaardigheden kun je gewoon trainen! Door kinderen stap voor stap te leren hoe ze moeten plannen, doorzetten of rustig blijven, worden ze hier steeds sterker in. Zo helpen we ze niet alleen op school, maar ook met hun zelfvertrouwen, gezondheid en vriendschappen voor later.

'Leren' vergelijken we met een parcours

We vergelijken het met een auto!

Om een opdracht goed uit te voeren, gebeurt er heel veel in ons hoofd. Op deze poster vergelijken we al die stappen in het brein met het besturen van een auto. Zo geven we woorden aan wat er in het brein gebeurt. Dit zorgt voor een duidelijke, gezamenlijke taal die we op school én thuis kunnen gebruiken om het praten over leren en plannen veel makkelijker en leuker te maken!

Hoe werkt de brein-auto?

• Keuring (Ben je er klaar voor?): Heb je alle spullen die je nodig hebt? Is je werkplek fijn?

• Schatkaart (Denk aan je plan): Welke stappen ga je zetten om je doel te bereiken?

• Klok (Let op de tijd): Hoeveel tijd heb je en hoe verdeel je die?

• Navigatie (Zet het in je systeem): Onthoud wat je moet doen en houd de stappen in je hoofd (werkgeheugen).

• Sleutel (Start je motor): Meteen beginnen met de taak, zonder uit te stellen.

• Binnenspiegel (Kijk in je spiegel): Zelfreflectie. Hoe ga je om met je eigen emoties en gedrag?

• Stuur (Draai aan je stuur): Flexibiliteit. Als iets anders loopt dan verwacht, stuur je gewoon bij.

• Rempedaal (Trap op tijd op je rem): Impulsbeheersing. Eerst nadenken voordat je iets doet of zegt.

• Toerenteller (Let op je toerenteller): Blijf alert en let goed op je energieniveau en concentratie.

• Motor (Hou je motor draaiend): Volhouden en motivatie bewaren, ook als een taak moeilijk wordt.

• Finish (Hou vol tot het einde): Het werk echt afmaken en trots de eindstreep behalen.

Met deze gezamenlijke 'auto-taal' kunnen we kinderen op een herkenbare manier begeleiden en sturen naar meer zelfstandigheid!